Zaledwie kilka kroków od centrum Mediolanu znajduje się spokojna oaza znana jako La Rotonda della Besana. Tutaj, pośród chaosu i szybkiego tempa metropolii, odwiedzający mogą uciec w świat, który wydaje się istnieć poza czasem i przestrzenią. Ten budzący skojarzenia z późnym barokiem kompleks składa się z dawnej świątyni, unikalnego okrągłego portyku, wokół którego można spacerować, oraz wspaniałego ogrodu. Rotonda pełniła różne funkcje przez swoją bogatą historię. Dziś stanowi piękne miejsce publiczne, często wykorzystywane do organizacji wydarzeń artystycznych i kulturalnych, przyciągając odwiedzających z różnych środowisk. Nazwa Rotonda della Besana, a właściwie Rotonda di via Besana pochodzi od nazwy ulicy, przy której się znajduje.
Historia na przestrzeni wieków
Początki La Rotonda della Besana sięgają początku XVIII wieku. W 1693 r. kapituła mediolańskiego szpitala Ca’ Granda zdała sobie sprawę z potrzeby przeniesienia miejsc pochówku z terenu szpitala ze względów higienicznych. Architekt A. Arrigoni otrzymał zlecenie zaprojektowania cmentarza w odizolowanej części miasta, co doprowadziło do budowy kościoła San Michele ai Nuovi Sepolcri i ukończenia portyku w 1732 roku.
Z biegiem czasu przeznaczenie La Rotondy uległo kilku przekształceniom. Po 1814 roku portyk służył jako magazyn i skład skażonych towarów. W 1848 roku, podczas okupacji wojskowej, wewnętrzne łuki zostały zamknięte, przekształcając arkadę w stajnię. Dopiero w 1858 roku szpital odzyskał kompleks, przekształcając go w chronarium, oddział izolacyjny dla chorób zakaźnych, a ostatecznie w pralnię. Ponadto budynek przez krótki czas służył jako repozytorium portretów dobroczyńców Ca’ Granda.
Odrodzenie jako przystań kulturalna
W 1940 r., po latach zaniedbań, Rotonda została przekazana gminie, która podjęła wysiłki na rzecz renowacji i otworzyła otaczające ją przestrzenie jako park publiczny. Sam kościół stał się stałym centrum wydarzeń kulturalnych i artystycznych. Od końca lat sześćdziesiątych Rotonda była gospodarzem licznych wystaw, prezentujących różne gatunki, takie jak malarstwo, rzeźba, grafika, rysunek, fotografia, architektura, komiksy, sztuka wideo i design. Jego znaczenie w kulturze wizualnej Mediolanu ugruntowało jego status jako punktu orientacyjnego w mieście.
Architektura
Rotonda della Besana to późnobarokowy kompleks, w którego centrum znajduje się kościół San Michele ai Nuovi Sepolcri. Wokół kościoła znajduje się długi, zamknięty portyk, który graniczy z wewnętrznym ogrodem. Kościół, zbudowany przez Attilio Arrigoni w 1713 roku, ma plan krzyża greckiego z ramionami o równej długości. Jego wygląd zewnętrzny emanuje prostotą, podczas gdy wnętrze urzeka harmonijnym układem okrągłych łuków wspartych na kamiennych filarach ozdobionych kapitelami w porządku jońskim, z barokowymi elementami ikonograficznymi, takimi jak czaszki i kości.
Urokliwy portyk wyróżnia się falistą strukturą, złożoną z czterech dużych eksedr portykowych, które mają sklepienia krzyżowe i łuki wsparte na smukłych, białych kolumnach. Eksedry te przeplatają się z mniejszymi, tworząc rytmiczny i przyciągający wzrok układ. Ceglana elewacja zewnętrzna ozdobiona jest łukami na pilastrach, podkreślonymi oknami i oculi. Cała architektura płynnie łączy monumentalność z lekkością, umożliwiając przenikanie dużej ilości naturalnego światła.
Współczesna oaza spokoju
Dziś Rotonda della Besana jest cenioną przestrzenią wystawienniczą i publicznym terenem zielonym, oferującym wytchnienie od chaosu miejskiego życia. Wystawy czasowe, projekcje i wydarzenia kulturalne tchnęły nowe życie w ten architektoniczny klejnot. Od stycznia 2014 r. zdekonsekrowany kościół został przekształcony w MUBA, muzeum dla dzieci inspirowane znanym artystą Bruno Munari. Dzieci biorą tu udział w zabawnych zajęciach i wystawach, wspierających kreatywne myślenie i odkrywanie.
Ponadto w 2015 r. otwarto Bistrot, zapewniając odwiedzającym wyjątkowe doświadczenie. Zanurzeni w sugestywnej atmosferze klienci mogą delektować się specjalnymi koktajlami, delektując się czarującym otoczeniem La Rotonda della Besana.
Podsumowując, La Rotonda della Besana w Mediolanie jest świadectwem bogatej historii miasta i tętniącej życiem sceny kulturalnej. Jej metamorfoza z cmentarza w przestrzeń artystyczną i park publiczny pokazuje adaptacyjny charakter tego architektonicznego arcydzieła. Zwiedzając okrągły portyk i podziwiając skomplikowane detale kościoła, odwiedzający mogą naprawdę uciec od tętniącej życiem metropolii i znaleźć ukojenie w spokojnej atmosferze tego ukrytego klejnotu. La Rotonda della Besana jest symbolem zaangażowania Mediolanu w zachowanie swojego dziedzictwa i celebrowanie sztuki, zapraszając zarówno mieszkańców, jak i turystów, aby doświadczyli jego magii z pierwszej ręki.



















Przez 18 lat mieszkałam w Mediolanie i to właśnie tam najlepiej poznałam codzienne życie miasta - nie tylko jego zabytki, ale też rytm, zwyczaje i mniej oczywiste strony. Dziś mieszkam we Wrocławiu, ale do Mediolanu nadal wracam regularnie.