Mediolan w 1573 roku

Mediolan w 1573 roku

Według historyka Tito Livio, historia Mediolanu zaczęła się z położeniem pierwszego kamienia przez przywódcę galijskiego Balloveri w 1603 roku p.n.e., na niewielkim wzniesieniu na terenie licznych bagn. Milano wznosiło się na granicy pomiędzy strefą suchą i strefą z licznymi bagnami, przeznaczoną dziś na pola ryżowe i łąki. W roku 222 p.n.e. legiony Rzymskie zdobyły te tereny, które powoli zaczęły odgrywać rolę strategiczną i handlową i były zabudowywane. Niestety musiały policzyć się z Hannibalem i samymi mieszkańcami Mediolanum, lecz w 169 p.n.e. zdołały odzyskać wszystkie tereny i w 49 p.n.e. wkroczył na nie Juliusz Cezar. Ten zaś wniósł Mediolan do rangi magistratu i oddał go jego mieszkańcom.

W roku 286 n.e., Mediolanum został wybranyjako rezydencja cesarza rzymskiego Massimiano, który polecił wznieść wielki amfiteatr nieopodal aktualnej Via Arena, Forum niedaleko piazza San Sepolcro i przede wszystkim nowy mur opasający miasto, który podwajał z 50 do 100 hektarów obszar zabudowany i który zawierał aktualny obszar pomiędzy via Montenapoleone, piazza San Babila, corso Europa, il Verziere, piazza Missori, piazza Vetra, via Cappuccio, via San Giovanni sul Muro i via Monte di Piet?. Z tego muru pozostały jako świadectwo przeszłości wieża poligonowa i kawałek Zakonu Maggiore oraz resztki Porta Ticinese. Rzymski Mediolan zajmował strefę na północny zachód od piazza Duomo a jego orientacja SO-NE, NO-SE odzwierciedla orientację obecną.

W międzyczasie Mediolan stał się ważnym centrum chrześcijańskim i w 313 cesarz Costantino ogłosił edykt, w którym obiecywał wolność kultu chrześcijańskiego a Mediolan wciąż rósł i rozwijał się. W następstwie we Włoszech rozprzestrzeniły się inwazje barbarzyńskie i w 452 wkroczyły do Mediolanu Hunowie pod wodzą Attili, w 489 Ostrogoci z Teodericiem, w 538 Goci i Burgundowie i na koniec w 569 Longobardzi, od których wzięła się nazwa regionu “Lombardia”. Za panowania króla longobardzkiego Agilulfa miasto straciło swą potęgę po podziale Mediolanu i Pavii pomiędzy dwóch synów królewskich i Pavia stała się najważniejszym centrum w królestwie.

Jedynie z Carlo Magno, który wolał Mediolan od Pavii miasto odzyskało swoją ważność również, dlatego, że wybrał je jako nową siedzibę.

Po śmierci Carlo Magno na ważności zyskali biskupi, wśród których wyróżniał się Ariberto d’Intimiano, wyświęcony w 1018 na arcybiskupa Mediolanu. Ten ostatni nominował cesarza Corrado II i poprosił go o pomoc w walce z “valvassorami”, wasalami arcybiskupa, którzy się wzburzyli, ale Corrado następnie został wypędzony przez mediolańczyków i następstwie po wzmocnieniu się uwięził Ariberto, który nie chciał zrezygnować ze swojej roli rzecznika kościoła ambrozjańskiego. Po śmierci Corrido, nowa klasa ekonomii mediolańskiej utworzona z bankierów, posiadaczy majątków i handlowców domagała się większego udziału w rządach nad miastem Po śmierci Ariberto (1045)Mediolan stał się kurią skorumpowaną i świętokupczą wraz z arcybiskupem Guido da Velate i ogólnie złymi rządami, które doprowadziły do poruszenia wśród ludności, która domagała się powrotu do początkowego ubóstwa kościoła i której udało się wygnać z miasta skorumpowanego biskupa i nawracać.

Ze współpracy pomiędzy arcybiskupstwem a burżuazją powstał i rozwinął się nowy system rządów miejskich. Miasto jest pod rządami biskupa, ale dąży do osiągnięcia swego celu poszerzenia dróg komunikacji w celu wzrostu handlu, zdobywając w ten sposób również miasta Lodi i Como, ważne punkty strategiczne. Jedynie Federicowi Barbarossa zdołał powstrzymać rozrost Mediolanu, który podczas ostatniego oblężenia został zniszczony. Ale w 1176 mediolańczykom udało się pokonać Barbarossa pod przewodnictwem Legi Lombardzkiej w bitwie pod Legnano i wraz z zawartym pokojem w Costanza w 1176 roku zostało zatwierdzone uznanie konsulatu mediolańskiego i prawa mediolańczyków do wyboru konsuli bez wtrącania się arcybiskupa.

Po pokoju w Costanza nowa klasa burżuazyjna dążyła do wzrostu jej potęgi i w 1216 utrwala się instytucja regularnych rządów burmistrzowskich, która zapewnia wszystkim mieszkańcom równość prawną. W okresie tym kwitnie przemysł wełniany i metalowy, a handel znacznie wzrasta, głównie dzięki konstrukcji Navigli (kanałów), a ponadto rozpoczyna się budowa Zamku i Duomo (katedry).

Wraz z handlem wrosły również konflikty związane z rządami nad miastem i tak rządy przechodzą z rąk Torrianich do Viscontich i do Sforzów, których dynastia królowała będzie aż do 1535 roku, pokrywając się z włoskim Odrodzeniem i kulminacja w rządach Lodovico il Moro.

Po Sforzach, Mediolan, który dotąd przeżywał lata wielkiego uniesienia intelektualnego artystycznego, które dały miejsce okazałym dziełom (Zamek – Castello został przerobiony na wystawna rezydencję, konstrukcja imponującej katedry trwała, zostały wzniesione cenny kościół Santa Maria delle Grazie i okazały szpital Maggiore czy Ca’ Granda), pogrążył się w mrocznych wiekach dominacji hiszpańskiej.

Hiszpanie, którzy kontrolowali miasto od 1535 do 1713, narzucili podatki i cła na każdy rodzaj towaru i dobra, a ponadto miasto przeżyło dwie wielkie epidemie dżumy, które zredukowały liczbę mieszkańców Mediolanu do historycznego minimum.

Mediolan w XiX wieku

Mediolan w XIX wieku. Widok z Porta Ticinese

Na ponowny wzrost ekonomiczny i socjalny trzeba czekać do 1740 roku do wejścia na tron cesarzowej Marii Teresy Austriaczki, która zapoczątkuje ważne reformy dając w ten sposób początek czasom wzrostu kulturalnego, ekonomicznego, architektonicznego, które spowodowały rozkwit handlu i przemysłu a przede wszystkim powoduje spisanie katastru, który wszedł w życie w 1760.

W 1796 Napoleon wkroczył do Mediolanu a w 1797 miasto zostało wybrane na stolicę Rzeczpospolitej Cysalpińskiej. Mediolan kontynuował rozrost i rozkwit i rozwój kultury wraz z la Scalą, infrastrukturą, pałacami i dziełami publicznymi. Ale w tym samym czasie wzrastało ogólne niezadowolenie z powodu niesprawiedliwych podatków, obowiązkowy pobór wojskowy, który był kontrybucją zbyt krwawą.

Po upadku Napoleona pojawił się Radetzky, ale mediolańczycy byli już upolitycznieni i wielu z nich przystąpiło do ruchów rewolucyjnych w 1821 roku. Dopiero 18 marca 1848 podczas “Cinque Giornate di Milano” (Pięć Dni Mediolanu) ludowi udało się wypędzić Austriaków. Tak oto Mediolan został dołączony do Piemontu i potem w 1861, do Królestwa Włoskiego.

Politycznie, socjalnie i ekonomicznie Mediolan był w następnych latach fundamentem dla rozwoju Włoch. Została poszerzona sieć kolejowa, pojawiły się nowe gałęzie przemysłu i banki, rozwinęły się infrastruktury i funkcje miejskie (akwedukty, kanalizacje, sieci gazowe) i pojawiły się tramwaje elektryczne. Pierwsze ruchy socjalistyczne znalazły żyzny teren w proletariacie miejskim. Ruch interwencjonalistyczny, futuryzm, rozwiązłość pojawiają się w Mediolanie, który w 1922 jest również świadkiem narodzin partii faszystowskiej. W epoce faszyzmu miasto ogląda budowę imponujących budynków takich jak Stawione Centrale (Dworzec Główny), Palazzo di Giustizia (Budynek Sądu), stadion San Siro, tor kolarski, Idroscalo (wodny port lotniczy). W następnym roku zostają przyłączone do miasta liczne miejscowości graniczne, które z miejscowości wiejskich z ekonomią głównie rolniczą stają się peryferią miejską. W 1942 i 1943 Mediolan został prawie zrównany z ziemią w wyniku bombardowań, ale po wojnie miasto zaczęło szybko się odbudowywać; jego sukcesy (również dzięki niektórym wielkim burmistrzom) zatwierdziły aktualna rolę centrum ekonomicznego i finansowego.

Dziś Mediolan, stolica gospodarcza i finansowa jest prawdziwą bramą Włoch na Europę. Miasto Giełdy i banków oferuje fascynującą kombinację tradycji i innowacji, bogactwa i stylu, kultury i mody. Wizyta w budynku historycznym może być interesująca na równi ze spacerem po okolicach via Montenapoleone, gdzie wielcy styliści wznieśli swoje “świątynie”. Przystanek w Pinacoteca Ambrosiana może być równie przyjemny, co spotkanie z autorem współczesnym w księgarni w centrum. Ale główna siła Mediolanu zawarta jest w jego umiejętności odnawiania się bez przerwy często wyprzedzając modę i zwyczaje

Pochodzenie nazwy “Milano”

Jest wiele hipotez dotyczących pochodzenia nazwy “Milano”. Jedna z najbardziej wiarygodnych jest pochodzenie od słowa “Midland”, położony pośrodku, wskazujący szczególnie szczęśliwą pozycje w centrum Europy, która stanowiła ważne skrzyżowanie, punkt spotkania różnych kultur i centrum, do którego napływały najbardziej urodzajne produkty z całego kontynentu.

Inną bardzo wiarygodną teorią jest, iż nazwa pochodzi od najstarszego symbolu Mediolanu: wełnistej maciory, który jest wciąż widoczny na dużej części sztandarów miasta. Z etymologicznego punktu nazwa “Milano” pochodziłaby tu od zwrotu łacińskiego “di medio lanae”, który odnosi się do wełny maciory.

 

I trochę starego Mediolanu: